Rekomendacje wielu towarzystw (np. ACOG stan na 21.12.2020) stwierdzają, że ciąża i laktacja nie są przeciwwskazaniem do szczepienia. Dlaczego? Poniżej wyjaśniam.
Pośrednim wyjaśnieniem jest zrozumienie, jak funkcjonuje szczepionka na COVID-19 na przykładzie produktu firmy Pfizer/BioNTech. Szczepionki Moderna i Oxford/AstraZeneca są podobne. Zapoznaj się z tym artykułem: Szczepionka na COVID-19.
Szczepienia w ciąży
Ogólne zasady szczepienia w ciąży są następujące:
- Nie szczepimy żywymi szczepionkami kobiet w ciąży, ale bezwzględnie zakazane są tylko szczepionki na ospę i żółtą febrę (wg CDC)
- Szczepionki zabite są uznawane za bezpieczne, a niekiedy zalecane w ciąży, np. na krztusiec lub grypę (więcej przeczytasz tutaj).
Generalnie ciąża jest uznawana za czynnik ryzyka gorszego przebiegu COVID-19. Szczepionka na COVID-19 nie zawiera żadnych wirusów, ani ich fragmentów. Zawiera tylko podawany domięśniowo materiał mRNA zamknięty w lipidowej otoczce, który nigdy nie miał kontaktu z wirusem. Natomiast powoduje pojawienie się w Twoim organizmie przeciwciał, które przedostaną się przez łożysko i będą chronić również Twoje dziecko.
Szczepienia podczas karmienia piersią
Nie ma przeciwskazań do podawania szczepionki na COVID-19 podczas karmienia piersią, zresztą podobnie jak wielu innych szczepionek.

Szczepionka na COVID-19 jest podawana domięśniowo, a więc dziecko nie będzie miało fizycznego z nią kontaktu. A nawet jeśli hipotetycznie wypije ją z mlekiem, to ją strawi jak każde inne białko.
Natomiast szczepionka spowoduje pojawienie się przeciwciał przeciwko SARS-CoV-2, które będą chronić matkę karmiącą oraz jej dziecko. Przeciwciała są w mleku matki i jest to największy skarb, jakim matka może wyposażyć swoje dziecko w pierwszych miesiącach życia. Podkreśla się, że karmienie piersią daje wstępną odporność dziecku. Warto uzmysłowić sobie również fakt, że przecież noworodek otrzymuje szczepienia tuż po urodzeniu i całą serię w 1rż (zajrzyj do kalendarza szczepień w Polsce).
Warto podkreślić, że niedawno pojawiła się rekomendacja Polskiego Towarzystwa Neonatologicznego, które zaleca podawanie szczepionki na COVID-19 matkom karmiącym i podkreśla jej ochronne działanie na malutkiego człowieka.
Badania bezpieczeństwa w ciąży i podczas laktacji
Warto wiedzieć, że nie prowadzi się prospektywnych badań dotyczących bezpieczeństwa leków w ciąży i podczas laktacji. Wszelkie badania bezpieczeństwa leków w ciąży są badaniami retrospektywnymi, gdzie dane uzyskujemy z przeszłości, np. z przypadkowego przyjęcia leku. Takie badania siłą rzeczy są żmudne i bardzo długie.
Z oczywistych względów żadnych badań dotyczących bezpieczeństwa szczepionki na COVID-19 w ciąży i podczas laktacji nie ma i długo jeszcze nie będzie. Realnie, pierwsze badania tego typu pojawią się za ok. 6-12m (ciąża trwa ok. 9m, trzeba zebrać odpowiedniej wielkości grupę, czyli zaszczepione ciężarne lub karmiące, i dokonać analizy statystycznej). Natomiast wiemy z innych badań, że szczepionki zabite/inaktywowane (w sensie nie zawierające w sobie żywego organizmu), a do tej grupy należy szczepionka na COVID-19, podawane w ciąży są bezpieczne (poniżej linki do polskich i amerykańskich rekomendacji).
Bibliografia
- Szczepienie przeciwko COVID-19 kobiet w ciąży i karmiących piersią
- General Best Practice Guidelines for Immunization: Best Practices Guidance of the Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP)
- Vaccinating Pregnant and Lactating Patients Against COVID-19
- Vaccinations
- Czy można szczepić kobiety w ciąży?
- ABM STATEMENT: Considerations for COVID-19 Vaccination in Lactation
- Szczepionka na COVID a karmienie piersią
- Multisystem Inflammatory Syndrome (MIS-C)
- COVID-19 in Children and Teens
- Szczepienia dla kobiet planujących ciążę, kobiet w ciąży i matek karmiących piersią
- Stanowisko Krajowego Nadzoru w dziedzinie Neonatologii oraz Polskiego Towarzystwa Neonatologicznego, wobec istniejących wątpliwości, dotyczących szczepienia przeciwko COVID-19, wykonywanego szczepionką wyprodukowa-ną przez BioNTech and Pfizer, u kobiet karmiących piersią
- Stanowisko Fundacji Bank Mleka Kobiecego, Centrum Nauki o Laktacji i Polskiego Towarzystwa Wakcynologii w sprawie szczepienia przeciwko SARS-CoV-2 kobiet w okresie laktacji
- Stanowisko Sekcji USG PTGiP nt. Ciąża a szczepienie przeciwko COVID-19

[…] Informacje o tym aspekcie szczepionki na COVID-19 znajdziesz w tym artykule: Ciąża, karmienie piersią a szczepionka na COVID-19. […]
[…] Ciąża, karmienie piersią a szczepionka na COVID-19 […]
[…] Ciąża, karmienie piersią a szczepionka na COVID-19 […]